Wetenschap

Wat is precies het cijfer 'nul'?

Hoe ziet de Maya kalender er uit?

 

 

 


Hoe telden de Maya's?

De Maya's waren goed in wiskunde. Net als wij konden ze optellen, aftrekken en grote nummers noteren. Besef je je wel dat wij eigenlijk maar tien cijfers gebruiken? Dat zijn: 0,1,2,3,4,5,6,7,8, en 9. Dit heet een decimaal systeem. Om hele grote nummers te schrijven, gebruiken we dezelfde tien cijfers in verschillende combinaties, zoals 36,865. Dit is een groot getal, maar we gebruiken altijd een combinatie van dezelfde tien cijfers. In dit geval zijn dat: 3,6,8 en 5.
Het systeem dat de Maya's gebruikten was heel anders. Ze gebruikten niet dezelfde cijfers, maar andere symbolen. Ze hadden maar drie symbolen, dat waren: een punt (die stelde 1 eenheid voor), een streepje (dat stelde 5 eenheden voor) en iets wat lijkt op een schelp, wat het cijfer "nul"’ voorstelt. Met deze drie symbolen waren de Maya’'s in staat om hele grote nummers te schrijven, tot in de miljoenen!
Maya Cijfers
 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wat voor wiskundig systeem gebruikten de Maya's?

Het systeem van twintigtallen
De Maya's gebruikten niet het decimale systeem van tientallen, wat betekend dat ze niet telden in tientallen, maar een waarin ze met twintigtallen telden. Het kan zijn dat ons tientallig systeem is gebaseerd op de tien vingers van onze handen. Misschien dat de Maya' s ook hun tien tenen meetelden! Met de punten en streepjes, konden ze tellen tot 19. als we het nummer 0 meetellen, kunnen we zeggen dat het 20 cijfers waren. Na dit punt moesten ze de cijfers telkens herhalen, maar niet zoals wij dat doen, van links naar rechts, maar van beneden naar boven. Dit lijkt misschien een beetje raar voor ons, maar voor hen was het heel normaal, zo groeien de planten immers ookl!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wat is precies het cijfer "nul"'?

Het cijfer nul is heel apart, want het is niets. Als je nul van iets hebt, heb je er geen één. Maar het cijfer nul is heel belangrijk in de wiskunde, want het symboliseert niets of leegte.
Stel je eens voor dat we het cijfer 0 niet kenden. Je leraar geeft je 3 snoepjes, jij eet er 2 en geeft de ander aan een vriend en ineens vraagt je leraar hoeveel snoepjes er nog over zijn. Hoe antwoord je dan? Geen! In Andere woorden, nul. Om juist te kunnen optellen en af te trekken, heb je het cijfer nul nodig.
De Maya's vonden de betekenis van het cijfer 0 uit lang voordat het tot anderen doordrong. Dit is heel speciaal, want het cijfer 0 is behoorlijk ingewikkeld.
Het maya cijfer "nul"
Voor de Maya's, betekende nul niet alleen "niets". Het betekende ook dat er niets mistte! Het is een beetje moeilijk om te begrijpen, maar bedenk eens dat je heel veel hebt gegeten: je hebt nu nul honger! Of in andere woorden, je mist niets...

 

 

 

 

 

 

 

 

Bestudeerden de Maya's de sterren?

Maya Observatory
De oude Maya's waren zeer geinteresseerd in sterrekunde. Ze bestudeerden de sterren elke nacht en wisten precies wanneer en waar ze zouden verschijnen. Ze bestudeerden hen vanaf speciale gebouwen genaamd observatietorens. Deze waren heel hoog en hadden een open deur of raam waardoor ze de hemel, de sterren en planeten heel goed konden zien. Ze hingen gekruiste stokken of palen in het raam zodat ze elke plaats van een ster konden zien in vergelijking met de anderen. Elke nacht noteerden ze de tijd en positie van de sterren en nadat ze dit jaren hadden gedaan konden ze precies voorspellen welke ster op welke plek zou verschijnen. De sterrekundigen van tegenwoordig doen precies hetzelfde, maar het grote verschil is dat de Maya's geen mooie en handige apparaten hadden die tegenwoordig worden gebruikt. Ze gebruikten alleen hun ogen en ze hadden HEEL VEEL geduld.
De Maya's geloofden dat het leven op aarde verwand was aan de planeten en de sterren, dat het leven op aarde een afspiegeling was van de planeten en de sterren. Ze geloofden dat een kind dat werd geboren op een bepaalde dag, was geboren met de karakteristieken van die dag. Wát de Maya's ook deden, het hing af van de planeten. Bijvoorbeeld, ze konden niet de velden beplanten op zomaar een dag. Nee, alles hing af van de planeten. De Maya's zagen de sterren en de planeten als goddelijk. Elke planeet werd vertegenwoordigd door zijn eigen god of godin. Weet je nog dat de Maya's een zonnegod en een maan god hadden? Ook hadden ze een god die de planeet Venus vertegenwoordigde en nog velen meer.
Hieroglyf voor de maan

 

 

 

 

 

 

 

 

Wat is een kalender?

Een kalender is een systeem om de tijd te meten. Wij meten in seconden, minuten, uren, dagen, weken, maanden en jaren. Kalenders helpen ons met plannen van gebeurtenissen en het plaatsen van onszelf in de tijd, zowel in het verleden als in de toekomst. Stel je eens voor dat we geen kalender hadden, het zou heel moeilijk zijn om dingen te zeggen als: ik zie je volgende dinsdag. Of: ik vond kerstmis 2006 heel erg leuk. Net als de Maya kalender heeft de onze te maken met de planeten. Een voorbeeld: een maand is de tijd die de maan nodig heeft om, om de wereld te draaien en een jaar is de tijd die de aarde nodig heeft om, om de zon heen te draaien.
Een dag in de heilige Maya kalender Tzolk'in
Een dag in de heilige Maya kalender Tzolk'in
 
Zelfs de dagen van de week verwijzen naar de planeten:
Maandag - Maan
Zaterdag - Saturnus
Zondag - Zon

 

 

 

 

 

 

 

 

Is de Maya kalender anders?


Twee van de Maya kalenders samengevoegd
Wat zo interessant is, is dat de Maya kalender erg lijkt op de kalender die we nu gebruiken. Het had ook een systeem van 365 dagen. Het grote verschil is dat de Maya's niet één kalender gebruikten, maar drie! Eentje leek heel erg op de onze. Een ander was heilig en werd meer gebruikt voor religieuze ceremoniën. Ze hadden er ook nog één die stond bekend als "de lange kalender" , die ze gebruikten om naar verre gebeurtenissen te verwijzen, zowel in de toekomst als in het verleden.

De Maya's gebruikten de drie kalenders tegelijkertijd. Het systeem was best ingewikkeld, maar zelfs de boeren deden niets zonder ee beroep te doen op de kalender. Stel je voor dat je een bruiloft organiseert op een dag die eigenlijk ongeluk brengt!

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoe ziet de Maya kalender er uit?

De Maya kalender die het meeste op de onze lijkt heette de "Haab", oftewel de zonnekalender. Die had 18 maanden met elk 20 dagen. Maar 18 keer 20 is 360 dagen, dus missen er 5 dagen om het jaar vol te maken. Daarom plaatsten de Maya's die 5 dagen aan het eind van het jaar en ze geloofden dat deze dagen ongeluk brachten.

Elke dag van de 20 dagen van de maand had zijn eigen naam en een eigen god of godin. Wat een verschil met onze kalender! Wij hebben maar 7 namen voor de dagen.

Een dag in de heilige Maya kalender Tzolk'in

 

 

 

 

 

 

 

Wist je dat...

De ingewikkelde manier om cijfers te schrijven
De Maya's hadden ook een andere manier voor het schrijven van nummers, met ingewikkelde hiërogliefen. Deze lieten afbeeldingen zien van de gezichten van goden, de beschermheiligen van de cijfers. Ze gebruikten deze hiërogliefen alleen voor datums gegraveerd in altaren, beelden en gebouwen. In het dagelijks leven was dit veel te veel werk. Stel je voor dat je op die manier moet opschrijven hoeveel koffiebonen iemand moest betalen voor een jaguar huid!
Voor de Maya's, was cijfer 3 heel speciaal, omdat er drie niveaus van het universum waren: de hemel, de aarde waar de mensen leefden en de onderwereld.
Cijfer 3
Cijfer 9
Het cijfer 9 was ook heel belangrijk en is verwand aan de vruchtbaarheid, want een zwangerschap duurt negen maanden en een maïszaadje heeft negen dagen nodig om te ontkiemen.